ქრისტე ასეთ სასწაულებს ახდენდა ნეტარი გრიგოლის ხელით: უძლურნი, სხვადასხვა სენით შეპყრობილნი და უწმინდური სულებისგან ვნებულნი, მისი ლოცვითა და ცრემლით იკურნებოდნენ, რწმენით მვედრებელთა თხოვნისამებრ. მას თავშესაფრად მხოლოდ ადამიანები კი არ მიიჩნევდნენ, არამედ ველის ნადირებიც. ერთხელ, შატბერდის მთებთან ახლოს, ეს ნეტარი რაღაც საქმეზე იყო და მასთან ერთად ძმებიც იყვნენ. გამოჩნდა ერთი ირემი, რადგან მონადირეებს შემოერტყათ გარს და ვერავინ დაუსხლტებოდა მათ ხელს.
მაშინ ირემი მონაზვნებისკენ გაემართა, ყველას შორის გაიარა და გონიერივით მივიდა ნეტარ გრიგოლთან. თავი მის წმინდა ხელებზე დაადო და თითქოს ტიროდა მისთვის მოწევნილ ბოროტებაზე. მან კი ნუგეში სცა და უთხრა: „ქრისტეს სახელით ვერაფერს დაგიშავებენ შენი მტრები, ნუ გეშინია!“ როდესაც ადამიანებმა ეს ნახეს, დიდად გაოცდნენ და ადიდებდნენ ღმერთს. მივიდნენ წმინდანთან და ჯვარი გადაიწერეს, მან კი აკურთხა ისინი და ირმის ნაცვლად სხვა ხორციელი საზრდო მისცა. ისინი წავიდნენ, ირემი კი მშვიდობით გაუშვა.
ასევე, ერთხელ ხანძთაში, თავის სენაკში რომ იყო, მრავალმა მონადირემ მონასტრის ახლოს ოთხ გარეულ თხას შემოარტყა ალყა. ისინი სირბილით შევიდნენ იმ სენაკში, სადაც მამა გრიგოლი იჯდა, და წმინდანს გარს შემოერტყნენ. მან გაიგო მათი მოსვლის მიზეზი, ნუგეში სცა მათ და უბრძანა, რომ მონადირეები დაეპატიჟებინათ და გაესტუმრებინათ. ნადირებს კი საჭმელი მისცა და მშვიდობით გაუშვა.
მამა ბასილი, როდესაც ჭაბუკი იყო, მამა გრიგოლის კარაულს ხედავდა. მას კისერზე ბოროტი არსება ეჯდა, რომელსაც კ~ხლ-ს უწოდებენ, ძველად კი სატალს ეძახდნენ. ბასილი ამ მწარე სენით იტანჯებოდა დაახლოებით ოთხი დღის განმავლობაში. მაშინ ნეტარმა გრიგოლმა იკითხა: „სად არის ყრმა ბასილი?“ ძმებმა მისი სენი აუწყეს, მან კი მოხმობა ბრძანა. მათ უთხრეს: „ვერ შეძლებს მოსვლას.“ მაშინ უთხრა მათ: „ჩემგან უთხარით, რომ მამა გრიგოლი გიხმობს.“
როდესაც ბასილმა მოხმობის სიტყვა გაიგო, თავისი მოძღვრის ბრძანებით გაძლიერდა და მივიდა მასთან. მან ჰკითხა: „რა გტკივა?“ ბასილმა ხელით უჩვენა ის არსება, რადგან მას დიდი ადგილი ჰქონდა დაკავებული. მაშინ ნეტარმა გრიგოლმა ძლიერად დაარტყა ხელი იმ ადგილას, სადაც ის არსება იყო, და უთხრა ბასილს: „ტყუილად შეგიშინებია თავი, რადგან შენში არანაირი ვნება არ არის.“ მან ხელი გადაისვა იმ ადგილას და ბოროტი არსების კვალიც გაქრა. ვინც ეს სასწაული იხილა, ადიდებდა ღმერთს.
იმ დროს იერუსალიმში იყვნენ ნეტარი გრიგოლის მოწაფეები – მშვენიერი, კეთილი მონაზვნები, სრულყოფილნი სიბრძნითა და სასწაულთმოქმედნი, სასუფევლის მაძიებელნი და ამქვეყნიური დიდებისგან გაქცეულნი, ღირსეული მღვდლები, დიდებული აზნაურების შვილები, დიდი ეპისკოპოს ეფრემ მაწყვერელის ნათესავები. მათგან იყო მოწერილი ეს ეპისტოლე მამა გრიგოლისადმი, რომელიც იერუსალიმიდან ხანძთაში ჯერ კიდევ ადრე ჩამოვიდა. მე კი ახლა ამ წიგნში ჩავწერე მათი ეს წერილი შეუცვლელად, ასე:
„წმინდა და პატიოსანი დიდი მამა ჩვენი გრიგოლის წმინდა ლოცვა უფალმა მოგვანიჭოს და ღირსგვყოს ჩვენ, ცოდვილი, ღარიბი და უღირსი მონები შენი – უხმარი არსენი და უძლური მაკარი, სულიერი ძმისწული და შვილი შენი, და ყველა შენი შვილი. დიდო და პატიოსანო მამაო უფლის მიერ, და უფალო ჩვენო, და ღირსო ღვთისაო, და იმ წმინდა უდაბნოს თავადო უფალო, და ქრისტეს მოყვარული ერის მოძღვარო და განმანათლებელო ყველასაო, შეგვინდე შენი წმინდა სიმდაბლით ჩვენი ეს გაბედულება, ღარიბი და უღირსი მონების, მოწერილი უცნაური და უგუნური წერილი. შენი ღვთისმოყვარეობის ნდობით გავბედეთ ეს გაბედული წერა, სახელოვანო. იმ უკვდავ სერობაზე, ჩვენ, ცოდვილნი, ყველაზე მეტად ადამიანთა შორის, სინანულით მოგახსენებთ და გიძღვნით მადლობასა და ლოცვას წმინდა აღდგომისას და ყველას, ვინც წმინდა ქალაქ იერუსალიმშია და მის გარშემო წმინდა ადგილებში, ჩვენი უფლის ქრისტეს თაყვანსაცემელ ადგილებში.
შენ, წმინდაო პატიოსანო მამაო, და ყველა შენს შვილს რწმენით, თქვენი ყველას სურვილისამებრ, შეგვინდეთ და მიიღეთ ჩვენი მოკითხვის სურვილი თქვენდამი! ასევე, წმინდაო მამაო, იქიდან ჩამოვიდა ღვთის მონა, ბერძენი მღვდელი ამ ქვეყნიდან, და მან გნახა, მამაო, და მან მოგვითხრო ღვთისგან შენი პატიოსანი, სიწმინდით აღსავსე ცხოვრების მშვიდობით დაცვისა და ჯანმრთელობის შესახებ იმ წმინდა უდაბნოში. ჩვენ კი, უღირსებმა, დიდად განვისვენეთ და გავიხარეთ და უღირსი პირით გავბედეთ მადლობის შეწირვა ცოდვილთა ამ ადამიანთმოყვარე ღმერთისადმი ამ მოსმენითა და შენი მშვიდობის სიხარულით.
კვლავ იქიდან ჩამოვიდა ღვთის კაცი მოსე და ეს წიგნი მას გამოვატანეთ. მან აქ ყველა წმინდა ადგილი მოიარა და მოილოცა და შენ, მამაო, ყველა მორწმუნესთან ერთად ყოველთვის გლოცავდა და გიხსენებდა და დიდად გაქებდა. ჩვენ კი ზომაზე მეტად გავიხარეთ და ჩვენი ცოდვილი თავებისა და სულებისთვის გავბედეთ ეს წერა. თავმდაბლად ვევედრებით შენს ყოვლად კეთილსა და ტკბილ ღვთისმოყვარეობას, რათა არ უგულებელგვყოთ შენი მონები შენს წმინდა ლოცვაში, ღმერთშემოსილო მამაო, დიდო მოძღვარო წმინდანთაო.
როგორც ჩვენი სული შეგვევედრა შენს სიწმინდით აღსავსე ღირსებას, ახლაც გევედრებით, ქრისტეს სიყვარულისთვის გვიხსენეთ ღირსეულ ლოცვებში და იმ შენი წმინდა სამწყსოს წინაშე, ღირსო ღვთისაო, პატიოსანო მამაო და უფალო ჩვენო. ჩვენს ყოფნას ამ წმინდა ადგილას, საბა-წმინდაში, და ყოველ ამბავს ის მოსე მოგახსენებს, წმინდაო მამაო. შენი სიტკბოების ნდობით გაუწყებთ, დაიჯეროს შენმა სიწმინდემ. ამ წმინდა ადგილებში ყოველთვის გიხსენებთ ჩვენს ლოცვებში, რათა უფალმა ჩვენ, უღირსნი, შენი წმინდა ლოცვით ყოველთვის ღირსგვყოს ნაწილეულად. მამაო, ჩვენი და ეფროსინე გთხოვს, ღვთის სიყვარულისთვის იკითხეთ მის შესახებ და თქვენი ლოცვა და კურთხევა მასაც მიაფინეთ, ამინ.“
ასეთი ღირსეული ადამიანების შესახებ თქვეს პირველმა წმინდა მამებმა: „მომავალ დროში ვინც ქრისტეს ნების შემსრულებელი მამები აღმოჩნდებიან, ჩვენზე და ჩვენს მამებზეც წინ იყვნენ.“
ნეტარი მამა გრიგოლი, სასწაულთმოქმედი, ასე განაგებდა კლარჯეთის ყველა წმინდა უდაბნოს: ერთგულ მონაზვნებს კარგად ამუშავებდა, დამნაშავეებს სინანულისკენ მოაქცევდა, ხოლო ურჩებს სამართლიანად სრულიად განდევნიდა. ოპიზელი ბერი ამბობდა: „ჩემს სიჭაბუკეში სამჯერ განმკვეთეს ოპიზიდან მამა გრიგოლმა ჩემი უკეთური საქციელის გამოო.“ მაგრამ მას შემდეგ, რაც კლარჯეთის დიდებული უდაბნოები აშენდა, მათი მღვდლები და დიაკვნები ანჩის ეპისკოპოსებისგან იკურთხებიან. ასევე, როდესაც ეპისკოპოსებს აკურთხებდნენ, თუკი ყველა იმ უდაბნოს სწორი მოწმობა არ ექნებოდა და ყველა წიგნი ჭეშმარიტი დასამოწმებელი, კათალიკოსი საეპისკოპოსო ხელდასხმას ეპისკოპოსად არ ისურვებდა და არც სამართლიანი საბჭოსთვის იქნებოდა მოსაწონი. მიუხედავად იმისა, რომ ანჩის საყდარს უამრავი დრო ჰქონდა აშენებამდე და მრავალი ეპისკოპოსი იყო კეთილი სასწაულთმოქმედი, ქრისტემ პატივი სცა იმ წმინდა უდაბნოებს, რათა მათთვის წინამძღვრად ყოფილიყო უმიზეზო, წმინდა და ღირსეული ეპისკოპოსი, როგორც შეეფერება იმ წმინდა საყდარს, რომელიც ქალწულებით იყო დაცული მწვალებლობის გულარძნილი მოძღვრებისგან და აშენებული წმინდა ქრისტე ღმერთის ხატის სახელზე.
ნეტარი მამა გრიგოლის შემდეგ ღირსეულმა მღვდელმთავარმა ზაქარიამ ასეთი სასწაულები მოახდინა: ტბის მონასტრის ახლოს, იმ ციცაბო ფერდობზე, საშინელი ლოდი იძვროდა და შიშისგან მონაზვნები თავიანთი სახლებიდან გარბოდნენ. ზაქარიამ კი იმედით მდგომმა უთხრა მათ: „ხვალ იხილავთ ამ ლოდს იმ ადგილას მდებარეს, სადაც ჩვენ არაფერი დაგვიშავდება.“ და ასეც მოხდა, რადგან მამებმა მისი მოძრაობა სრულიად ვერ შენიშნეს. მეორე დღეს კი მოულოდნელ ადგილას, სადაც წმინდანმა თქვა, იქ მყარად დაიდო და ადიდებდნენ ქრისტეს.
იგივე ზაქარია ერთხელ მოსავლის აღების დროს იჯდა ტბაში, თავისი მწიფე ბაბილოების ქვეშ, რომლებსაც მრავალჯერ შაშვი ჭამდა. მან კი ჯვარი გადაიწერა და შაშვი მაშინვე მოკვდა. კვლავ ჯვარი გადაიწერა და გაცოცხლებული გაფრინდა თავის თანამოძმეებთან ერთად.
ერთხელ ურიცხვი კალია მოვიდა ანჩის საზღვართან ახლოს. ნეტარმა ეპისკოპოსმა ზაქარიამ კი თავისი კვერთხი მღვდლების ხელით გაუგზავნა წინ. უფალმა თავისი მონის მადლით გაანადგურა ის კალიების სიმრავლე, რომელიც მზის ჰაერს ფარავდა, და მორწმუნე ერი ადიდებდა ღმერთს.
კვლავ გამოჩნდა ორი საშინელი ვეშაპი ანჩის ვენახში და მევენახეები გაიქცნენ. ზაქარიამ ლოცვით მოკლა ისინი და ხალხი სიხარულით მადლობას უხდიდა ქრისტეს. ანჩში იყვნენ სხვა ღირსეული ეპისკოპოსებიც, რომლებიც სასწაულებს ახდენდნენ უფლის მსგავსად; მათ შიმშილობის დროს ცოტა პურით ბევრი მშიერი ადამიანი გამოკვებეს.
ზაქარიას მადლის დასაწყისი მის ბავშვობაში გამოჩნდა: ის კლარჯეთის მხარეში კრავების მწყემსი იყო. ერთხელ, როგორც მღვდელმა, მან შესაწირი მოამზადა პატიოსანი ჯვრის წინაშე. სხვა პატარა ბავშვები გარს შემოერტყნენ მას და გაუჩერებლად, ხმამაღლა მღეროდნენ ანგელოზთა გალობას: „წმინდა არს, წმინდა არს, წმინდა არს უფალი საბაოთ, სავსე არიან ცანი და ქვეყანა დიდებითა მისითა, ალელუია, ალელუია, დიდება ღმერთსა“. მათ ბევრი „კირიელეისონი“ თქვეს. ამ დროს ზეციდან ჩამოვიდა ძალიან ბრწყინვალე სინათლის სვეტი იმ უმანკო მღვდელ ყრმაზე. გზად მიმავალმა ანჩელმა ეპისკოპოსმა დაინახა ეს სასწაული, მივიდა მასთან და ეზიარა ამ ღირსეული ყრმის ხელით. შემდეგ თან წაიყვანა ანჩში. დეკანოზს თავისი ზიარება აუწყა და იმ ეპისკოპოსის ბრძანებით, ღირსეულმა ადამიანებმა ტბაში აღზარდეს ნეტარი ეპისკოპოსი ზაქარია. ასეთი კეთილი სათნოებები დაიმკვიდრეს ანჩის ეპისკოპოსებმა.
მაგრამ ამ წმინდათა შორის გამოჩნდა ერთი ადამიანი, რომელიც სარეველასავით აღმოცენდა. ეს იყო დიაკონი საჰაკი, რომელიც თბილისში აღიზარდა ამირა ისმაელის ძისგან. ის აშოტ კურაპალატთან ელჩად მიდიოდა. მან დაინახა, რომ ანჩის ეპისკოპოსი გარდაცვლილიყო და უზომოდ სულგრძელი ღმერთის დაშვებით, ამირა საჰაკის მეშვეობით, ამ ბოროტმა ცქირმა აშოტ კურაპალატისგან ანჩის საყდარი მოითხოვა. როდესაც ძალით დაიკავა ანჩი, კვლავ ბევრი ბოროტება დაამატა თავის ბოროტებას, რის ხსენებაც ამ წიგნში სრულად ჩაწერა არ არის საჭირო.
მისი უწესობა მრავალჯერ ამხილეს კლარჯეთის პირველმა წმინდა უდაბნოს მამებმა და კათოლიკე ეკლესიის ყველა სამწყსომ, განსაკუთრებით კი მამა გრიგოლმა, რადგან ის იმ დიდებული უდაბნოების არქიმანდრიტი იყო. მაგრამ მან ამპარტავნებისგან დამარცხებულმა, სრულიად განაგდო ღვთის შიში და ფარულად მოუწოდა ანჩელ ერისკაცს, რომელიც იყო მშიშარა, ღარიბი და ძალიან კარგი მშვილდოსანი. მან აღუთქვა, რომ მისცემდა სამ გრივ ფეტვს და ხუთ თხას და გაგზავნა ხანძთაში მამა გრიგოლის მოსაკლავად. გზად ვიღაცისგან გაიგო, რომ გრიგოლი ხანძთის აგარაკზე იყო და დღეს შინ ბრუნდებოდა. მაშინ წავიდა ხანძთის იმ ტყეში დასამალად და მშვილდი ხელში ეჭირა.
ნეტარი მამა გრიგოლი თავისი აგარაკიდან მარტო ჩამოდიოდა ხანძთაში და გზაში ზეპირად ამბობდა წმინდა მამა ეფრემის ნათქვამ საკითხავებს, თან გოდებით ტიროდა. მაგრამ სულით ხარობდა, რადგან სულიწმინდის მადლით ხედავდა ღვთაებრივ ხილვებს. მაშინ იმ საწყალობელმა კაცმა წმინდანზე ზემოდან დიდი სასწაული დაინახა, რადგან მას ძალიან ბრწყინვალე სინათლის სვეტი ფარავდა, რომელიც ცამდე აღწევდა. მის თავზე იყო უხილავი ჯვარი, რომელიც ცისარტყელასავით გარს ერტყა, ისე ლამაზად, როგორც წვიმის დროს ჩანს. ეს დიდება დაინახა იმ კაცმა მასზე და ძალიან შეეშინდა, რადგან ხელების ძარღვები მოუდუნდა და დიდი შიშისგან მიწაზე დავარდნილი იწვა.
ნეტარმა გრიგოლმა უთხრა მას: „ჰოი, საწყალობელო, შეასრულე იმის ბრძანება, ვინც გამოგგზავნა, რადგან შენ ქრისტიანობის უარმყოფელი ხარ, რადგან უღირსი საზღაურისთვის უდანაშაულო ბერი კაცის სისხლს დაღვრი. განა სამი გრივი ფეტვისა და ხუთი თხისთვის არ მოსულხარ ჩემს მოსაკლავად, ჰოი, უგუნურო?“ მაშინ ის კაცი ტირილით ევედრებოდა მას: „შემიწყალე, ღვთის წმინდანო, ეს განწირული შენი მკვლელი და მიემსგავსე ქრისტეს, რომელიც თავის მკვლელებს, თუ მოინანიებენ, პატიობს, რადგან შენი საშინელი ხილვისგან ჩემი ძალა აღარ დამრჩა, რამაც მე დამაზიანა“. მაშინ იმ წმინდანმა წყალობით ჯვარი გადასახა და განკურნა იგი, რადგან ბევრი ტანჯვა დატეხოდა თავს და სიხარულით გაუშვა თავის სახლში. იმ კაცმა კი ცქირს ყველაფერი მომხდარი უამბო. ცქირი კიდევ უფრო გაბრაზდა და სიბრმავეს სიბრმავე დაუმატა.
მან მამა გრიგოლს და იმ დროის წმინდა მამებს, ასევე სხვა მორწმუნე ერისკაცებს ბევრი ბოროტება შეამთხვია. ისინი, ვინც ყოველთვის სამართლიანად ამხელდნენ მას, ერთად აუწყეს ყველაფერი დიდ ხელმწიფეს, აშოტ კურაპალატს. მისი ბრძანებით, ანჩის კათოლიკე ეკლესიის ყველა მოწესემ წერილი მისწერა ქართლის კათალიკოსს. მის მიერ ანჩში ჩამოვიდნენ ღირსეული ეპისკოპოსები და მათთან ერთად შეიკრიბნენ ყველა ის უდაბნოს მამა.
სასწაულთმოქმედი ნეტარი დედა ფებრონია მივიდა იმ წმინდა კრებაზე, რომელიც პირველ წმინდანთა კრებას ჰგავდა. ყველა მღვდელმა და ანჩის მრევლმა მათთან ერთად, ეპისკოპოსების წინაშე მოუყვა ცქირის საქმე, მისი უსამართლობა, მისი ბოროტი საქციელის მიზეზი, რაც ამხილა სარწმუნო სასწაულთმოქმედმა ადამიანებმა.
მაშინ იმ სარწმუნო მღვდელთმთავრებმა ის თავისი პატივისგან განკვეთეს. მამა გრიგოლმა და დედა ფებრონიამ ის საკურთხევლიდან ჩამოიყვანეს, საკურთხევლის წინ გააშიშვლეს და ყველამ ერთად გააძევა კათოლიკე ეკლესიიდან, როგორც დამპალი ასო, როგორც მწვალებელი, რომელიც ყოველმხრივ არღვევდა კანონს. მას კი, როგორც კი ღვთის შეწევნა მოშორდა, ყოველგვარი გამოსავალი გამოელია და თბილისში წავიდა თავის პატრონთან, ამირა საჰაკთან. მისი შეწუხებით, კურაპალატმა თითქოს დაუშვა, და მან კვლავ ძალით დაიკავა ანჩის საყდარი, რათა შური ეძია მამა გრიგოლზე.
მაშინ შეკრიბა ანჩის ხალხი და გაგზავნა ხანძთის დასანგრევად. მზის ამოსვლისთანავე მივიდნენ. მამა გრიგოლმა უთხრა მათ: „შვილებო, მომეცით მე და ჩემს ძმებს დრო შუადღემდე, რათა წმინდა ეკლესიაში ქრისტეს წინაშე ვილოცოთ და შევთხოვოთ წმინდა გიორგის და ყველა წმინდანს, და უფალმა მოახდინოს კარგი სასწაული“. მათ მოუსმინეს მოხუცის სიტყვას იმიტომ, რომ მისგან სასწაულები ენახათ.
იმ დროს, როდესაც ისინი ცრემლებით ლოცულობდნენ, უფალმა შეისმინა მათი თხოვნა და წმინდა ანგელოზის მიერ ეუწყა მათ, რომ: „ღვთაებრივი შურისგება დაატყდა თავს თქვენს ბოროტ მტერს. და აჰა, მოვა მაცნე, რომელიც იტყვის: „ის მოკვდა, თუმცა ორი დღე ცოცხალია იმისთვის, რომ არ იყოს ღირსი საეპისკოპოსო საყდარში დამარხვისა. ყველას დაიჯერებს მისი განკვეთა, მაგრამ მისი გული უკვე მკვდარია.“
როდესაც ეს სიხარულის ხმა ანგელოზთა სწორმა მამებმა ანგელოზისგან მოისმინეს, ძალიან გაიხარეს და დიდება შესწირეს ღმერთს, რომელიც მარტო ახდენს საკვირველებებს. მათ გაიგეს წერილის აზრი, რომ „უგუნურს რისხვა კლავს“, რომელიც ყოველთვის უწესობას ეჩვეოდა და თავს მართალთა შორის თვლიდა. მაშინ მხიარული ნეტარი გრიგოლი გამოვიდა ეკლესიიდან და უთხრა მათ: „აღარ გეშინოდეთ თქვენი გამომგზავნელის ძალადობის, რადგან უფალმა რისხვით მოკლა იგი“. და მოვიდა კაცი, რომელიც ეუბნებოდა იმ ხალხს: „აღარ გაბედოთ დიდებული ხანძთის დანგრევა, რადგან მისი დამნგრეველი მოკვდა“. მაშინ იმ ხალხმა გაიხარა. მამებმა კი ისინი დააპურეს და სიხარულით წავიდნენ თავიანთ სახლებში და ადიდებდნენ ღმერთს.
ახლა კი დავუბრუნდეთ პირველ ამბავს. როდესაც ცქირმა ის ხალხი ხანძთაში გაგზავნა, თვითონ ქორთაში წავიდა, რადგან იქ ჰქონდა სამარხი, რათა წაეღო. გზაში, როგორც კი პური ჭამეს, ჩაეძინა და საშინელი ხილვა ნახა, რომელიც ამხელდა მის ბოროტ საქმეებს, განსაკუთრებით კი ხანძთელთა მიმართ ჩადენილ ბოროტებას. მაშინ მასთან ერთად იყო ერთი ღვთისმოსავი ანჩელი მღვდელი. უფალმა მას ცქირის ბოროტი სიკვდილი აუწყა. იმ მღვდელმა თავისი მოწაფე ხანძთაში გაგზავნა და დადასტურებულად აუწყა ცქირის სიკვდილი. როგორც კი ცქირი ქორთაში მივიდა, მაშინვე მოკვდა და იქ დამარხეს უფლის მეორედ მოსვლამდე.
როდესაც იმ დროის განსაცდელი გაქარდა, მაშინ ქრისტე ღმერთის ცოცხალი ხატის წმინდა საყდარმა მშვიდობის სიხარული მოჰფინა თავის სამწყსოს კარგი მწყემსების გამოჩენით. ჩვენს ბოლო დროში კი ღარიბები ხარობენ უფლის მადლით, საუკუნეებიდან წმინდანთა ლოცვით და ჩვენი დიდებული მეფეების ფიზიკური მოღვაწეობით, რომლებიც იყვნენ ღვთისმოსავნი, წმინდა ეკლესიების აღმშენებელნი, ბარბაროსთა ბანაკის დამანგრეველნი, ჭეშმარიტი ქრისტიანების სიამაყე და მოწესეთა სიხარული. მათ შორის იყო დიდი ადარნერსე კურაპალატის ძე, ბაგრატ ერისთავთერისთავი, ღვთის ძალით დიდი ხელმწიფე ეზრა, ღირსეული ანჩელი მამათმთავრის, ეპისკოპოსის, დიდებული აზნაურთა დაფანჩულთა შვილი. ეს ბაგრატი გონიერებით ქებული, წმინდა ეკლესიების აღმშენებელი, ღვთის წიგნების მკვლევარი და შემგროვებელი, ყველა წმინდანის ღირსეულად მადიდებელი იყო. წმინდანთა ლოცვა ყოველთვის შემწე იყოს მას აქ და საუკუნოდ, რომელმაც ნეტარი მამა გრიგოლის ეს ცხოვრება განაახლა გამოტოვებული სასწაულების დამატებით. დაე, ის შეერთებული იყოს პირველ წმინდა მეფეთა რიცხვში უფალ ქრისტეს მიერ, ღირსეული გრიგოლისა და ყველა წმინდანის ლოცვით. მან ჩვენ, მამა გრიგოლის ღარიბ შვილებს, შეურაცხყოფა მოგვიშორა და უმეცრებით დამამცირებელს სირცხვილი დაუმკვიდრა ამ დიდებულმა მეფემ. უფალმა მას სრულად მოუშოროს ბრალდებები, რომლებსაც ეჭვობდნენ, ღირსეულ მამათა ვედრებითა და მათთან ერთად ნეტარი მამა გრიგოლის მადლით, რომელიც დედამიწაზე ანგელოზივით ცხოვრობდა.
სიბერის ჟამს კი ხანძთის კრებულს ასე ამცნობდა: „ამ მონასტერში, სენაკებთან ერთად, ეგვიტერში (პატარა ეკლესიაში) წირვისთვის ნურავინ ააშენებს, რადგან ეს უწესობაა. თუ ხალხის ნება არ იქნება დიდი საერო ეკლესიის გარეშე, ამ მიზეზით, რომ როდესაც დეკანოზი წირვისთვის ზარს დარეკავს, მაშინ ყველა მღვდელი იქ არ მივა, არამედ თავის ეგვიტერებში დაიწყებენ წირვას და დიდ ეკლესიასთან თანაბრად შეაწუხებენ ხალხს შესაწირავის თხოვნისთვის. დეკანოზს კი ყოველთვის მათი ვედრება დასჭირდება, რათა მღვდლები დიდ ეკლესიაში მივიდნენ წირვისთვის. ახლა კი ამ წესის დამტკიცებაა საჭირო, ვინც მორჩილი იქნება ჩემი, ღარიბი გრიგოლის სიტყვების მიმართ.“