თავი II
II
ზემოდან ვიღაც უცნობმა კლდის ლოდი გადმოაგორა. მგზავრმა თავაწეულმა შეხედა, წინ მაღალი გორა უდგას. ყურს უგდებს... ცოტა ხნის შემდეგ ქვიშის შრიალი მოესმა. მგზავრი თოფს მოიმარჯვებს: „ნეტავ მტერი არ იყოს!“ ის გაფაციცებით შესცქერის, ფეხზე მდგარი, თოფით ხელში. ხედავს, რომ კაცი ორკაპა ჯოხით მოაბიჯებს. რაღაც შავს მიათრევს თავდახრილი, ქვიშა იმისგან ირყევა. უცნობი არაფერს ამბობდა, სიტყვა არ მოსდიოდა პირიდან. თოფის სალტა უბრწყინავდა, როგორც დილის წვიმის წვეთი.
„ვინ ხარ, რა სულიერი ხარ, რას დადიხარ ამ დროს? ვინ გინდა? მონადირე ვარ, შენ კი სანდო კაცად არ გეჩვენები.“ „რით არ ვარ სანდო? რატომ ამბობ მცდარ სიტყვას? ვითომ მეც შენსავით დავხეტიალობ ამ კლდოვან მხარეში? მეც მონადირე ვარ, დღეს კი უბრალოდ დავდიოდი. მონადირის წესია, ხომ მაინც არაფერი გირჩენია?“ „ესეც ვალია, ძმობილო, ძლივსღა დავათრევ ფეხებს. სულ დავიარე ჭიუხები, არც ერთ ხევს არ ვტოვებდი. ზედ შავი ნისლი ჩამოწვა, ძლიერი ნიავი ამოვარდა, ხევებით შემომღმუოდა, როგორც მშიერი მგელი. თვალწინ გზას ვეღარ ვარჩევდი, კლდეზე გადავარდნას ვლამობდი. დაბნეული ვარ, გეზი არ ვიცი, ამით ძალიან ვწვალობდი. ბევრგან დავაფრთხე ნადირი, ნათლად მესმოდა ფეხის ხმა, ან როცა გადაფრენილი ჯიხვის რქა კლდეებს ეხებოდა. ეს იყო გულის საკლავი, თვალით ვერაფერს ვხედავდი. სროლას ან მოკვლას ვინ იტყვის, წინ სვლასაც ვეღარ ვბედავდი.“
უცნობი ახლოს მივიდა, შორი-ახლოს იდგა. „გამარჯვებაო!“ მისძახა, „ნუ წუწუნებ, ნუ ხარ გაბრაზებული.“ „შენც გაგიმარჯოს, ძმობილო, ხოცე მოხტუნავე ნადირი.“ „აი, ნადირი, რას წუწუნებ?“ უჩვენა რქიანი ჯიხვი, მკვდარი, რქებგადაგდებული, დადუმებული, ჭკვიანი. „თუ გინდა, ახლავე გავიყოთ, როგორც ამხანაგებმა, ორად. მე ჩიჩქიც არ მინდა მეტი, გავინაწილოთ თანაბრად. ამაღამ ჩემთან წამოდი, სახლი შორს არ მიდგას.“ „სადაური ხარ, ძმობილო? სახელიც მითხარი შენი. ნუ სწუხარ, საზრდო შენთვისაც დღეს უფალს გაუჩენია. წილი გხვდება შენც ამ ჩემს მოკლულ ჯიხვში. რატომ გიკვირს, არ გეხუმრები, არც გეფერები პირში.“ „მაშ, თუ ეს ასე არ არის, რატომ შემხვდი ამ დროს?! შერცხვეს, ჩემს თავად, ვინც შენ ნაწილს დაგიკარგავს.“ „რა გქვია? სახელი მითხარი, ხევსური ჩანხარ იერით.“ „ნუნუა მქვია, ძმისაო, გადმოხვეწილი ჭიელიდან.“ ზვიადაურმა იცრუა, თავისი სახელი დამალა. რა ექნა? მის სახელს იცნობენ, ქისტებს ბევრი სისხლი აუღო. ბევრ ქისტს მოაჭრა მარჯვენა ხელი, უდროოდ საფლავში ჩაასვენა.
„შენი სახელიც მასწავლე, ჩემი ხომ გითხარი მართლა.“ „ჯოყოლა მქვია, ძმობილო, ალხასტაისძე გვარად. არ მოგვიხდება, ერთმანეთში მცდარი სიტყვა ვთქვათ. სახლი აქ ჯარეგაში მიდგას, ქავი და ციხე კარადა. ამაღამ ჩემთან წამოდი, მე გაგიძღვები თავად. თუ კარგად არ დაგიხვდები, არც დაგიხვდები ცუდად. ხვალ თვითონ იცი, ძმობილო, საითაც გინდა, იარე. ზოგს მე გიამბობ ჩემს დარდს, ზოგიც შენ გამიზიარე.“ „სადაურია ეს, ძმობილო, სადაც არ მიხნავ, იქ ვმკი? ყელი მოგიჭრია ჯიხვისთვის, ფეხებიც დაღლილი გაქვს. გესტუმრები, უარს არ გეტყვი, გიშველი ჯიხვის ზიდვაში, წილს კი არ მოგთხოვ, იცოდე, თავს არ ვაკადრებ იმას.“ ნადირი გაატყავეს და ჯარეგაში წავიდნენ. ბევრი ამბავი ილაპარაკეს, გზაში ერთმანეთი გაიცნეს.