წმინდა დედოფალ შუშანიკის წამება.
ახლა დანამდვილებით გეტყვით წმინდა და სანატრელი შუშანიკის გარდაცვალების ამბავს:
I. ეს მოხდა სპარსთა მეფის მეფობის მერვე წელს. ვარსქენ პიტიახში, არშუშას ძე, სამეფო კარზე მივიდა. ის თავდაპირველად ქრისტიანი იყო, ქრისტიანი მშობლების შვილი. მისი ცოლი იყო ვარდანის, სომეხთა მხედართმთავრის ასული, რომლის შესახებაც უკვე მოგწერეთ. მამის მიერ მას ვარდანი ერქვა, ხოლო სიყვარულით, მოფერებით მისი სახელი შუშანიკი იყო. ის ღვთის მოშიში იყო, როგორც უკვე ვთქვით, თავისი სიყრმიდანვე.
შუშანიკი მუდამ შეფიქრიანებული იყო ქმრის, ვარსქენის, მზაკვრული ბუნების გამო. ის ყველას ევედრებოდა, რომ ელოცათ მისთვის. ლოცულობდა, რომ ღმერთს შეეცვალა ვარსქენის უგუნური ბუნება და ქრისტეს ცნობას მოაგებდა, ანუ ქრისტეს აღიარებდა.
მაგრამ როგორ თქვას ვინმემ ამ საბრალო, სამგზის საცოდავი და სრულიად განწირული ვარსქენის ამბავი? როგორ უარყო მან ქრისტეს სანატრელი იმედი, რწმენა? ან ვინ არ იტირებდა მის გამო, ვისაც ქრისტესთვის არც გასაჭირი ენახა, არც შიში, არც მახვილი, არც პატიმრობა?!
რადგან როდესაც ის სპარსთა მეფის წინაშე წარდგა, ეს არ იყო დიდების მისაღებად. პირიქით, ის მეფეს ძღვნად შესწირავდა თავს, ანუ სრულ მორჩილებას აღუთქვამდა. მან უარყო ჭეშმარიტი ღმერთი და ეთაყვანებოდა ცეცხლს. ამით მან სრულიად განაგდო თავი ქრისტესგან.
ეს საწყალობელი ვარსქენი სპარსთა მეფისგან ცოლს ითხოვდა, რათა მეფეს მოსწონებოდა. ის ასე ეუბნებოდა მეფეს: „ჩემი კანონიერი ცოლი და შვილები, მათაც ისევე მოვაქცევ შენს სჯულზე, როგორც მე მოვექეცი“. ამას ჰპირდებოდა მეფეს, რისი დასტურიც არ ჰქონდა შუშანიკისგან. მაშინ მეფემ გაიხარა და ბრძანა, რომ მისი ცოლი მეფის ასული ყოფილიყო.